दीपिका, आलिया आणि श्रद्धाचा ‘तो’ फोटो!
AI चा धोका वाढला; सोशल मीडियावर व्हायरल फोटोंमागचं धक्कादायक सत्य
सोशल मीडियावर सध्या दीपिका पादुकोण, आलिया भट्ट आणि श्रद्धा कपूर यांसारख्या आघाडीच्या बॉलिवूड अभिनेत्रींचे काही फोटो तुफान व्हायरल होत आहेत. एका पार्टीत या अभिनेत्री सहभागी झाल्या असल्याचा दावा या फोटोंद्वारे केला जात आहे. मात्र, तपासाअंती हे सर्व फोटो एआय जनरेटेड (AI-generated) म्हणजेच कृत्रिम बुद्धिमत्तेचा वापर करून तयार केलेले 'फेक' फोटो असल्याचे स्पष्ट झाले आहे.
भविष्यातील तारखेचा घोळ आणि फॅक्ट चेक: या व्हायरल फोटोंवर मे २०२६ (May 2026) असा 'टाइमस्टॅम्प' दिसत आहे, जो हे फोटो बनावट असल्याचे सिद्ध करण्यासाठी मोठा पुरावा ठरला आहे. अनेक फॅक्ट-चेक रिपोर्ट्सनी पुष्टी केली आहे की, या तिन्ही अभिनेत्रींनी अशा कोणत्याही पार्टीला हजेरी लावलेली नाही. एआय तंत्रज्ञानाचा वापर करून हुबेहूब दिसणारे पण प्रत्यक्षात अस्तित्वात नसलेले फोटो तयार करून लोकांची दिशाभूल केली जात आहे.
सेलिब्रिटी आणि एआयचा 'डबल स्टँडर्ड': मस्क यांच्या 'Grok' सारख्या एआय टूल्सवरही आता प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले जात आहेत. एकीकडे एआय सिस्टिम फेक न्यूज ओळखण्याचा दावा करतात, तर दुसरीकडे त्याच सिस्टिमचा वापर करून सेलिब्रिटींचे आक्षेपार्ह किंवा बनावट फोटो (उदा. बिकिनी पिक्स) तयार केले जात आहेत. सेलिब्रिटी दीर्घकाळापासून या तंत्रज्ञानाच्या दुरुपयोगाचे बळी ठरत आहेत. यापूर्वी रश्मिका मंदाना आणि कतरिना कैफ यांसारख्या अभिनेत्रींनाही अशा 'डीपफेक' प्रकरणांचा सामना करावा लागला होता.
कायदेशीर कारवाई आणि आव्हाने: अनेक बॉलिवूड सेलिब्रिटींनी अशा फेक फोटोंविरोधात कायदेशीर पावले उचलली आहेत. मात्र, इंटरनेटचे अथांग जाळे आणि एआयची वाढती उपलब्धता यामुळे हे फोटो थांबवणे कठीण होत आहे. सायबर तज्ज्ञांच्या मते, केवळ सेलिब्रिटीच नाही तर सामान्य नागरिकही या तंत्रज्ञानाचे बळी ठरू शकतात, त्यामुळे इंटरनेटवर दिसणाऱ्या प्रत्येक गोष्टीवर विश्वास ठेवण्यापूर्वी त्याची शहानिशा करणे गरजेचे आहे.
तंत्रज्ञान जितके प्रगत होत आहे, तितकेच त्याचे धोकेही वाढत आहेत. दीपिका, आलिया आणि श्रद्धाच्या या फोटोंनी पुन्हा एकदा सिद्ध केले आहे की, डिजिटल युगात 'जे दिसतं ते सत्य असतंच असं नाही'. सोशल मीडिया वापरकर्त्यांनी अशा बनावट पोस्ट शेअर करण्यापूर्वी सावधगिरी बाळगणे आवश्यक आहे.